Shqiptarët përbëjnë 1.8% të totalit të azilkërkuesve në BE, kryeson Franca dhe Gjermania

Për vitin 2022, numërohen 10 650 shqiptarë të cilët kanë kërkuar azil në vendet e Bashkimit Evropia, duke përbërë 1.8% të totalit të azilkërkuesve.

Sipas të dhënave të përpunuara nga Open Data Albania, viti 2015 ka qenë viti në të cilin ka pasur më shumë kërkesa për azil nga shqiptarë në BE, përkatësisht 64 155 shqiptarë ose sa 5.3% e totalit të azilkërkuesve në BE.

Azilkërkuesit shqiptarë në vendet e BE-së kanë pasur destinacion kryesor Francën në vitet 2012-2013 dhe 2017-2022, ndërsa në vitet 2014-2016 Gjermaninë.

Shqiptarët që kanë kërkuar azil në vendet EFTA (Zvicër, Norvegji, Islandë) janë të paktë në numër.  Në vitin 2022, janë 75 persona kanë kërkuar azil në këto shtete (Islanda nuk i ka publikuar ende).

Vendimmarrje gjyqësore, për azilkërkuesit shqiptarë në vendet e BE-së

Vendimet e marra nga vendet e BE-së janë ose refuzim të statusit të azilantit ose vendim pozitiv. Në rastin e vendimeve pozitive përfshihen: Statusi i mbrojtjes plotësuese (ekonomike) – personat që u është dhënë ndihmë plotësuese (ekonomike) si vendim përfundimtar nga organet administrative ose gjyqësore; Statusi Humanitar – personat që kanë marrë autorizim për të qëndruar në një shtet të caktuar për arsye humanitare, sipas ligjeve kombëtare të secilit shtet; Statusi i Konventës së Gjenevës (refugjatit) – personat që  njihen si refugjatë, për arsye sepse plotësojnë kushtet e mëposhtme: të jenë jashtë vendit të tyre, të kenë arsye që të kenë frikë nga persekutimi dhe të mos jenë në gjendje që të kërkojnë mbrojtje nga vendi i tyre.

Arsyet për diskriminim mund të jenë një nga të mëposhtmet: raca, feja, kombësia, bindja politike, ose grupi social.

Në vitin 2021, janë deklaruar 405 vendimmarrje pozitive për shtetas shqiptarë kërkues azili, nga të cilët 245 persona kanë përfituar statusin Humanitar, 115 statusin e mbrojtjes plotësuese (ekonomike) dhe 50 statusin e Konventës së Gjenevës.

Aprovime më të larta të azilantëve janë shënuar në vitin 2018, vit në të cilin kanë përfituar 855 shtetas me origjinë shqiptare. Norma e pranimit (përgjigje pozitive) gjatë këtij viti ka qenë më e ulët sesa në vitin 2021 për arsye sepse numri i vendimeve të marra ka qenë më i lartë në vitin 2018. Rreth 15% e vendimeve përfundimtare gjyqësore kanë qenë pozitive për azilkërkuesit shqiptarë në vitin 2021.

Mbi 74% azilkërkuesve shqiptarë në BE pas vitit 2014, kanë qenë persona deri në 34 vjeç. Një e treta e azilantëve shqiptarë në BE përbëhet nga minoren nën moshën 18 vjeç. Përkatësisht 33% e azilkërkuese gjatë periudhës 2014-2022 në BE kanë qenë minoren.

Minorenët, nën 18 vjeç kanë normë pranimi më të ulët si azilkërkues në vendet e BE-së, krahasuar me grupmoshat e tjera, përgjatë viteve 2014-2021. Normat më të larta të pranimit për secilën grupmoshë janë shënuar në vitin 2021, ku 11% e vendimeve përfundimtare për azilkërkuesit shqiptarë nën 18 vjeç kanë qenë pozitive, për azilkërkuesit 18-34 vjeç 17% e vendimeve dhe 16% për azilkërkuesit shqiptarë mbi 35 vjeç.